لە جیهانی ئەمڕۆدا، زاراوەکان تەنیا وشەی ڕووت نین، بەڵکو هەڵگری باری قورسی فیکری، سیاسی و یاسایین. یەکێک لەو چەمکانەی کە لە گوتاری سیاسیی دراوسێکانماندا، بەتایبەت لە ناوەندە فەرمی و شۆڤێنیستەکانی ئێراندا بە مەبەست یان بە هەڵە بەکاردێت، تێکەڵکردنی هەردوو زاراوەی «قەوم» و «نەتەوە»یە. ئەوان بە وشیارییەوە هەوڵ دەدەن کورد وەک «قەومێکی کەمینە» پێناسە بکەن، تاکوو لەو ڕێگەیەوە پێگە و قورسایی مێژوویی و مافە سیاسییەکانی ئەم گەلە بچووک بکەنەوە؛ لە کاتێکدا لە ڕوانگەی زانستی سیاسی و کۆمەڵناسییەوە، کورد نەتەوەیەکی تەواوکۆمەڵە، نەک تەنیا هۆزێک یان تیرەیەک.
تەوژمی زاراوەناسی: جیاوازیی نێوان «قەوم» و «نەتەوە»
لە زانستی کۆمەڵناسیدا، «قەوم» زیاتر ئاماژەیە بۆ کۆمەڵە مرۆڤێک کە لەسەر بنەمای خوێن و پێکهاتەی خێڵەکی پێکەوە گرێ دراون و زۆر جار خاوەنی خاکی سەربەخۆ و قەوارەی مێژوویی نین. بەڵام «نەتەوە» چەمکێکی مۆدێرن و فراوانە کە لەسەر بنەمای خاکی هاوبەش، مێژووی پێکەوەیی، زمان و کەلتووری دەوڵەمەند، هەروەها ئیرادەی پۆڵایینی سیاسی بۆ مانەوە و بەرگری بنیاد دەنرێت.
ستراتیژیی سیاسیی ناوەندگەرایان
بەکارهێنانی زاراوەی «قەوم» لەلایەن دەسەڵاتدارانی تاران و نووسەرانی ناوەندگەراییەوە، هەرگیز بێمەبەست نییە؛ بەڵکو ستراتیژێکی سیاسییە بۆ شاردنەوەی ڕاستیی داگیرکاریی خاک و نیشتمانەکەمان. ئەم هەوڵە چەند ئامانجێکی تێدایە:
١. دابەزاندنی مافە نەتەوەییە ڕەواکانی کورد بۆ ئاستی مافی تاکەکەسی یان کەمینەیەکی کولتووریی بێدەسەڵات.
٢. ڕەوادان بە سیاسەتی ئاسیمیلاتۆری (تواندنەوە) و خنکاندنی زمانی کوردی لە قوتابخانە و ناوەندە فەرمییەکاندا.
کورد؛ نەتەوەیەکی خاوەن مێژوو و شوناس
گەلی کورد خاوەنی ئەو مەرجە زانستی و مێژووییانەیە کە هەرگیز بەو دەستەواژە پڕ لە فێڵانە شوناسی ناگۆڕێت:
* خاکی ڕەسەن: کورد لەسەر خاکی خۆی (کوردستان) ژیاوە و هەرگیز کۆچبەر نەبووە بۆ سەر خاکی نەتەوەکانی تر.
* زمانی سەربەخۆ: زمانی کوردی بە هەموو شێوەزارەکانییەوە، زمانێکی دەوڵەمەند، خاوەن ئەدەبیات و پێکهاتەی تایبەت بە خۆیەتی.
* مێژووی خەبات: نەتەوەیەک کە بە سەدەیەک شۆڕش، قوربانیدان و پاراستنی کلتوور و شوناسەوە هاتبێتە بوون، چۆن دەکرێت تەنیا وەک «قەوم» تەماشا بکرێت؟
پێویستە هەموان بزانن کە کورد هۆز و تیرە نییە، بەڵکو نەتەوەیەکی ڕەسەن و خودخاوەنە لەم ناوچەیەدا. ناساندنی کورد وەک نەتەوە، ناسنامەی ڕاستەقینەی ئێمەیە و تەسلیمبوون بەو ناوناتۆرە ساختانەی وەک «قەوم»، کە دەوڵەتە ناوەندگەراییەکان بۆمان دەتاشن، خیانەتە بە مێژوو و خوێنی شەهیدانی ئەم نیشتمانە. کورد نەتەوەیە؛ خاوەنی خاک، زمان و ئیرادەیە و بەم شوناسە ڕەسەنەش دەمێنێتەوە.
